Dr Jawad Mella

Home |Destpk|Ana Sayfa

 

 

 

 

 

 

 

 

 

El-Mîadûn Lîl Îstîqlal Kurdistan
(Demên Ji Serxwebûna Kurdistanê)

Dr Jawad Mella

Îqra bi el PDF

(Muzekerat bi ereb LI VIR bixwne)

 

 

 

Dr Cewad Mella - Jiyan & berhem

Ez li am di sal 1946 de ji dayik bme, ji malbateke kurdperwer tkoer im, ku pit er Chan y Yekem ew ji Bakur Kurdistan "Kurdistana Tirkiy" kober Sriy bne. Bapr min mezin Mella Mihemed misilmanek dndar welatparz b, heta roja ro ew mizgefta ku w avakir li gund Beydewan li naveya Diyarbekir (Amed) ji aliy perestdaran ve t serdankirin. Bav min heval nzk xweewst Mr Celadet Bedirxan endam tevgera Xoybn (Serxwebn) b. Pit tkna orea Partiya Xoybn ya kurd di iyayn Ararat de 1927-1930, wan du caran bihevre hewl dan ku dewleta kurd li Rojavay Kurdistan ragihnin, cara yekem di dema desthilata Frans li Sriy, jixwe hing biryareke firans peyda bib ji bo dabekirina sriy damezrandina dewletn nh di nav de j dewleteke Kurd, cara duyem bi rya nqilaba (serhildana) General Hosn el-Zem sala 1949 de. Ji alk din ve tevkariya w di xebata and ya kurd de, ew bedar damezrandina klb derxistina rojnameyn kurd bib li bajar am, herwiha Bav min gotar, helbest rokn kurd bi weyek wjey hja dinivs di rojnameya Hawar de di 1933 de di pirtka profesor Stack Weekender profesor ziman kurd li zanngeha Uppsala li Swd y bi nav "nivsn kurmanc" di 1959ê de. Di v atmosfera welatparz ore de, ez mezin bm min pirtkn kurd nivsn bav xwe li dora xwe dtin, ev ji bo min motvasyona her mezin b ku ez z tevl kar netewey bibim ji bo xatir tekona min stxbarata Sry ez cara yekem binav kirim kenceyn giran li ser min bi kar ann. Ev heqqeta yek ji pir sedeman b ku ez her bi edaleta pirsa Kurdty bawer bikim parastina w berdewam bikim. Min li am di lseyan de dixwend, l stxbarata Sriy nav min xist lsteya re ji ber v yek min nekar xwendina xwe li am bidomnim, lewma min li zanngehn Beyrt London biserkir doktoraya zanistn siyas qedand. Xizmeta nihn ya sr her wiha ferman da hem dareyan ku karek nedin min, t bra min ku min karek wek ajan ji bo mamostey seretay li dibistana seretay ya Rud Berekat li taxa kurd ya am di sala 1977 de stend ji ber ku ev kar karek demek b ew ne hewcey erkirina alyn ewlekar ye, l pit end hefteyan desteya perwerde ya am peyamek birkir bo birz Xell Agliqn rveber dibistan ku biryara berdana min bid.

Min bi dehan xwepandan ji bo parastina azadiya gel kurd serxwebna Kurdistan organze kirin, ez ji dema ku gihtime Ewropay di sala 1984 an de yekane bm ku ala Kurdistan dirma serxwebna Kurdistan di hem xwepandanan de daliqandiye, ji bo w ez ji neyarn Kurdistan btir ji rxistinn Kurd iyam, li dora min hergav agahiyn derew xapner diweandin, ji ber ku ew di w dem de dij bilindkirina ala kurd bn, heya roja ro j ew bi xwe dij dirma serxwebna Kurdistan ne. Herwiha min bi sedan gotar, lkoln, brann bi dehan pirtk bi Kurd, Ereb Inglz nivsand. Ev end ji alakiyn min in ji bo azadiya kurdan serxwebna Kurdistan:

Di sala 1958 an de min Komela Serxwebna Kurdistan li taxa kurdan li am damezrand, ez ji bo serokatiya w hatim hilbijartin, min belavok ap kirin mal bi mal li milet tax belav kirin belavok avtin bin deriyan. Min ev kara beraber bi ehd Ismet Beraz Qusay Alre y rihmet pk an.
Di sala 1961 de ap Osman Sebr gaz min hevaln min kir, waneyek welatparziy da me ji me xwest ku em hd bi p ve biin ne bileznin,
ji w roj de Ap Osman dest bi dersn frbna nivsandin xwendina bi ziman Kurd ji min hevaln min re kir.

Di sala 1962-an de, em hevdtin bi komeleyeka Kurd din re y Kurdn ji taxa El-Ekrad a am kirin, di nav wan de Mihemed Xr Wanl (bav Cengz), Ebdulkerm El-Eyb (bav nad) hin din hebn, me biryar da ku em van herdu komeleyan bikin yek.

Min tekona xwe di komela yekgirt de berdewam kir ta ku ez bi serokatiya Ap Osman Sebr tevl Partiya Demokrat a Kurd li Sriy bm.
Di sala 1964 an de ez tevl Partiya Demokrat a Kurd li Sriy bm, l koma Mihemed Xr Wanl (Bav Cengz) Ebdulkerm El-Eyb (Bav nad) qayl nebn ku tevl partiy bibin. L ez hevaln komela Serxwebna Kurdistan bedar partiy bn pitre bm berpirs rxistina am ya Partiya Demokrat a Kurd li Sriy.

Di sala 1967 de saloxgerya Sriy bi taybet aly siyas y li Cisir El-Ebyad ez girtim li girtgeha wan a li qereqola x Hesen li taxa El-Mdan kenceyn her xirab li min kirin.

Di sala 1968 an de ez bedar konferansa heftemn a Partiya Demokrat a Kurd li Sriy bm, a ku li bajar Amd ji bo berxwedana li hember projeya Kembera Ereb hate lidarxistin, l Ji min Ap Osman Sebr re ekere xuya b ku part rya berxwedan napejirne hevyaz dike ku bi rejma Sriy re tbikoe, dema ku berpirsiyarek part di daxuyaniya xwe de partiya rejm elbaas wek partiyeke pver nirxand. Dvre min ap Osman stfaya xwe ji part da me dev j berda, Ap Osman ti car nexwest ku ew bi partiy re bidomne an j partiyek din ava bike., ji min re tekez kir got: "Ez tkona xwe bi part re radiwestnim ne ji ber fiara rejma Sriy, l ji ber ku Kurd er berxwedan naxwazin", l ap Osman Sebr tkona xwe y netewey b part heta roja dawn ji temen xwe domand.

Di sala 1969 an de ez ji Sriy m Ewropay, li w der min bexeke xwendin wergirt ji bo xwendina wjeya kurd li gel profesor Qanat Kurdo li Zanngeha Lenngrad, herwiha j brsa xwendina alman li Berln.

min bi Serok Komeleya Xwendekarn Kurd li Ewropay Cemal Alamdar re hevdtin kir ez tevl konferansa wan ya li Swd bm., di komteya karger de ya ku t de hem partiyn kurd li Ewropa ji hem pereyn Kurdistan hevkar bn min Mihemed Bekir, Husn Barzan Ebdulrehman Ewn yn Partiya Demokrat a Kurdistan nas kirin, wisa j min Hemre Reo nas kir li mala w cara yekem ez bi ramangr kurd Cemal Nebez re civyam, di w hevdtin de ew li ser pwstiya pejirandina ramana netewperesta kurd ragihandina dewleta kurd axiv., ez bi helwesta w gelek hikar bm, jixwe ez li v yek digeriyam.

himahima ez li Ewrpay mabm, bel pit ku Dr. Cemal Nebez ez di nav Partya KAJYK de birxistin kirim a ku nihn di sala 1959 de li Silmany hatib damezrandin, ji bo belavkirina hizra netewey serxwebna kurdistan, min xwendin jyan li Ewropa berda vegeriyam welat.

Di sala 1970 de, ez li Beyrt bi cih bm da ku berxwedar azadiy bibim, ji min re b navendeke ji bo belavkirina rbaza KAJYK (komela azad vejn yektiya kurdan) li bakur rojavay Kurdistan.

li Zanngeha Beyrt min xwendina xwe berdewam kir. weko ez damezrner serok Yektiya Nitiman ya Xwendekarn Kurd li Sriy partiya KAJYK li bakur rojavay Kurdistan ez bi gelek alakiyn crbecr rabm wek weandina agahiyan birkirina nameyan bo welatn hzdar min ew ragehandin ku pirsgirka Kurd pirsa serxwebna Kurdistan damezrandina dewleta Kurd ye.

Min bi derxist kovara Hawar, berdevk Yektiya Nitiman ya Xwendekarn Kurd li Sriy, ku yek ji rxistinn KAJYK b.
hn j dibistanek ji bo hnkirina ziman kurd li yaneya werz ya El-Erz li Beyrt ji bo ciwann kurd li Beyrt min vekir, li ser daxwaza profesor El Seydo Goran li Emman-Urdin dibistaneke duyemn ji bo hnkirina ziman kurd li Komilgeha Selah El-Dn El-Eyb hate vekirin.

Di saln 1970-1973-an de ez li Beyrt dijyam, l min b pasaport snorn welatn Rojhilata Navn derbas dikir, dr xaln kontrol(venrn) ji ber ku saloxgerya Sriy li d min digeriya dixwest min bigire.

Di 1972 de, Adl Mrad serok Yektiya Xwendekarn Kurdistana Iraq, li Beyrt serdana min kir ez vexwendim ji bo bedarbna konferansa Yektiya Xwendekarn Kurdistana Iraq, ku ew di meha Nsan 1972 de li bajar Silmaniy b pk ann., w her weha j serok Yektiya Xwendekarn Kurd li Libnan Xalid Mell vexwend, l Xalid Mell lborn xwest, l li na xwe biray w Gaz Ferho, ku yek ji endamn yektiya wan, raspard ku bedar konfrans bibe, Tariq Ekraw, serok Komeleya Xwendekarn Kurd li Ewropay hin rxistinn din bedar konferans bn.

Pit ku konferans bi daw b, General Mistefa Barzan pwaz li min nnern rxistinn xwendekarn Kurd n ku ji dervey Kurdistana Iraq hatine kir, ev hevdtina drok pk hat li baregeha w ya li gund Dlman li kuntara bakur y iyayn Qendl, em heta dereng ev ligelhev peyivn.

Pit vegera min ji hevdtina bi General Mistefa Barzan re,saloxgerya (stxbarata) Sriy ji ewlekariya Libnan daxwaz kir ku min binav radest Sriy bikin, ez dihatim girtin j, l di her car de ber ku bihatame darizandin diya min pismam xwe Ehmed Bekir Axa Alus diand daku pereyn kefalet bi rya parzger re bid ta heta roja dadgern serbest bim, bguman ez ji zndana Zehle derketim navnana xwe guherand li dadgeh peyda nebm... L pit end heyvan hzek Libnan karb min bigire radest Sriy bike, gava ez radest istixbarata Sriy kirim, ez tgihitim ku ew hza ez girtime ne libnan bn, ema ji saloxgerya Sriy bn l bi ciln libnanyan bn.

Di sala 1973 de ez radest arta Sriy kirim ji bo lekerya mecbr, bi v haw pitrast bn ku ez li Sriy di bin avdriya wan de bimnim. Sedema girtina min ne ji ber titn ku di bala min de bn, biqas dema ku ez di arta Sriy de bm ewqas min ew nas kirin ku min bi diz bikujin, herwiha gelek caran hewl dan min bikujin l spas ji Xwed re ku ez sax mam.

Di saln 1976-1984-an de, pit tkna orea lon di 1975 de, partiyn kurd zde dibn, ji ber v yek end endamn partiya KAJYK Partiya Sosyalst a Kurd (PASOK) damezrandin ji ber ku ez di serokatiya KAJYK de bm, PASOK biryar da ku ez bi wan re di rveberiya w de j bim.
1982-1984 ez bedar orea Gulan li Bar Kurdistan bm wek fermandarek meydan y pmergan, serkirdey siyas endam poltburoya Partiya PASOK min nnertiya w di pengiya Eniya jod de kir ez bedar civnn w yn li iyay Qendl dibm... Herwiha ez bedar end cengan bm, ku ya her navdar er pitaan, Aqolke Qernaqey b di 1-5-1983 an de li yayn Qendl ku me di w ceng de nzk 100 ehd dan.

1982-1984 ez rast gelek hewldann kutin hatim bi alkariya Xwed ez sax mam, ku yek ji wan li bajar kerec nzk paytexta ran Tehran b di w hewldan de tawankaran karn min birn bikin, ji p re Dr. ewket Bamern ez derman kirim,di w r de min j li ber xwe da bi qurn erpand duduya birndar xistin yn din j reviyan, ji p re Dr. ewket Bamern ez derman kirim, pitre tawankaran bi hevkarya stixbarata ran wneyn min li hem balafirgeh postn snor yn ran di lsteya daxwazkiriyan de belav kirin.

Di dawiya sala 1984 an de min xwe gihand London bi Cemal Alimdar, Dr. efq Qezzaz Dr. Feryad Hiweyz re Komteya azadxwazn Kurdistan (KAK) ava kir.

Di sala 1985 an de min Komsyona Mafn Mirovan a Kurd damezrand, ku ji bo ekerekirina arensa kurdn winday yn girt werine berdan bi hezaran name ji rxistin dadgehn navnetewey re andin, di derbar sqestn ku sry, raq, tirk ran dij gel kurd pk tnin de gilname bo dadgehan hinartin.
Di sala 1985 an de min bi Dr. Cemal Nebez, General Ezz Eqraw, Dr. Mihemed Salih Kabr, Profesor Selah Cemr, x Letf Merwan, Dr. Mzefer Bartoma, Endezyar Brska brahm, x zdya Derw Heso bi hinde kesn din ji seranser Kurdistan re Kongreya Nitiman ya Kurdistan damezirand.
Di sala 1986 an de min rojnameya Kurdnamey biderxist pa min nav w guherand bo rojnameya kongrey berdevk Kongreya Nitiman ya Kurdistan.
Di sala 1987 an de ez li gel kesayetiyn akademk zanist yn hem pareyn Kurdistan wek Dr. Kamal Fad, Dr. Fad Husn, Hemre Reo yn din bedar konferansa damezrandina Akademiya Kurd li Ewropay bm.

Di sala 1988 an de, ji serok er Barzanyan x Mihemed Xalid Barzan de min nameyek wergirt t de ez raspartim ji bo ku zordarya raq bi revandina 8000 Barzanyn kurd ji sala 1982 ve setemkya wan bigihnim Neteweyn Yekby, pit end pwendiyan, navenda neteweyn yekby li New York vexwendnameyeke ferm arastey min kir, bi Dr Ehmed Osman, Dr. Vre Sed bor Dr. Esfandiyar re ez amade civnn w bm.

Di sala 1989 an de, min konferansa yekemn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan li bajar London lidarxist General Ezz Eqraw wek serok Kongrey hat hilbijartin.

Di sala 1989 an de, jiboy qurbaniyn bajar Helebcey, operasyonn Enfal binavkirina 5000 Kurdn Fl li Iraq, min gelek semnar komcivn pk ann.
Di sala 1990 de, ji bo areseriyeke dadmend ji pirsgirka Kurd re, ez bedar gelek konferansn navnetewey yn li ser w mijar bm.
Di sala 1991 an de, di dema koberya kom ya mlyon a kurdn li Bar welt de, min roleke mezin lst, da ku hzn navnetewey bileyzin bi rizgarkirna gel kurd.
Di sala 1991 an de, li London, konferansa duyemn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan hate lidarxistin.
Di sala 1991 an de, ez bedar kiryarn Kongreya taybet a qurbaniyn Marzabotto Helebey bm, ya ku li talyay pk dihat.
Di saln 1992-1994-an de, min gelek peyam arastey serkirdeyn Kurd yn Bar Kurdistan kir, ku ji rewa n ya li Bar welt sd werbigirin.
Di saln 1995-1997 an de, ez bm endam Parlementoya Kurdistan a li sirgn, ya ku ji aliy hevaln Leyla Zana li Beljka hatib ava kirin, li civnn w li Hollanda, Beljka, talya, Rsya, Danmark Norwc amade bm.
Di sala 1996 an de, li Pars, konferansa syemn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan hate lidarxistin.
Di 1997 an de, li Tirabls ez bi serok Lbyay Memer Qezaf re civyam min ala Kurdistan diyar w kir.
Di sala 1997 an de, li London, bi komek welatparzan re min komna rojavay Kurdistan damezrandin.
Di 1998 an de, min ji kesayetiyn civak rsip li chan 2000 mze berev kirin, ji bo ku di navenda BBC ya navdewlet de radyoyeke bi ziman kurd ligel 29 zimann din di radyoy Birtan de b weandin.
Di 1998 an de, kiryarn konferansa aremn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan li London hate sazkirin, min rojnameya kongir bi zaravayn soran, kurmanc bi zimann ngilz Ereb weand.
Di 1999 an de, min ji aliy Yektiya Nitiman ya Kurdistan Partiya Demokrat a Kurdistan vexwendnameyn ferm wergirtin, ku serdana bar Kurdistan bikim rewa w ji nz ve biopnim.
Di 21/7/1999 an de, min konferansek bo bijkn Kurd yn li Brtanyay lidarxist, ji bo damezrandina Komeleya bijk ya Kurd li Brtanyay, Dr. Aza Celal Ebdullah weke serok komeley hat hilbijartin.
Di 2001 an de, ji bo peydakirina lobiyeke kurd li na lobiyn partzan, min rxistina dostn Serxwebna Kurdistan ya navnetewey damezrand, ku t de gelek kesayetiyn ewrop emerk hebn.
Di sala 2002 an de, bi hezaran mze ji kesayetiyn qedirbilind rspyn chan min top kirin, da ku kurd weke avdr li Neteweyn Yekby bn nnertkirin, ji ber ku dema endamn NY dixwazin li ser Kurdan ti agahyan bizanibin, ew wan ji dev dujminn kurdan werdigirin.
Di saln 2003-2004 de, ji bo amadekirina referandmek li Bar Kurdistan daku serbixwe bibin min end konferans bi r ve birin, deh hezar mze ji Kurdn li Brtanya bo pitgiriya serxwebna Kurdistan min berhev kirin radest Neteweyn Yekby kir.
Di 09/14/2004 de, di hefteya anda sr de ku ji aliy Boseyne aban seroka ofsa medyay ya serokkomar Sry Bear el-esed ve li Zanngeha London hatib vekirin, min di ry w got: axaftina te li ser anda Sriy by ku tu muzk ziman kurd y ku btir 3 mlyon kurd li Sriy p diaxivin wne ziman kmasiyeke mezin e, ji min re got: Em git Sr ne, min bersiv da:l ema hem ne Ereb in!.
Di 7-11-2004 an de, min konferansek ji bo ciwann Kurd lidarxist, komteyek ji ciwann hem pareyn Kurdistan hate hilbijartin.
Di saln 2001-2004 an de, bi dehan konferans min lidarxistin, ku hem partiyn rojavay Kurdistan hatibn vexwendin, ji bo amadekirina konferanseke git ya hzn kurd bo ragihandina hikmeta rojavay Kurdistan li sirgn, konferansa her daw di 25. 04.2004 li Almanyay bajar (herne) b, t de hikmeta rojavay Kurdistan li sirgn bi serokatiya min hate ragihandin.
Di sala 2005 an de, min end caran bi serkirdeyn Brtan re hevdtin kirin, ya her girng bi birz Tn Bilr re di 4-25-2005-an de b, ku min ala Kurdistan peyamek t de pirsgirka Kurd bi git ya rojavay Kurdistan bi taybet Serencamn serhildana 12 Adar 2004an irove kirib, pk w kir.
Di 30-7-2005 an de, min konferansa pncemn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan lidarxist.
Di sala 2005 an de, min televzyon Radyoya Satelt ya rojavay Kurdistan vekir, pitre min ew veguheztin nternet.
Di sala 2006 an de, ez bedar Konferansa Wangton bm, min serxwebna rojavay Kurdistan di nava Kongreya Emerkay de daxwaz kir.
Di sala 2006 de, ez bedar Konferansa Bruksl bm, ji hundir Parlementa Ewrop de min doza serxwebna rojavay Kurdistan kir.
Di 2008 de, li London, min Mze, Pirtkxane Arva Kurdistan bo kevneopiya Kurd vekir.
Di sala 2009 de, min konferansa eemn a Kongreya Nitiman ya Kurdistan pk ann.
Di sala 2009 an de, li London, min akademiya Ap Osman Sebr bo frkirina zarokn kurd bi ziman kurd vekir.
Di sala 2010 an de, pit demeke dirj, nz aryekeke sedsal, min serdana Bar Kurdistan kir.
Di sala 2011 an de, ji destpka orea Sriy heya ro, min gelek hevdtin bi welatn mezin re kirin li London Parlementoya Ewrop li Bruksel hin li welatn din ... bi sedan peyam ji serokn chan kesayetiyn desthilatdar re min andin ji bo pitgiriya orea Sriy geln Sriy ... di hem bneyan byern ore de min bi hezaran gotar li ser nternet, fsbok yn din nivsandin ... min tekez kir ku televzyon radyoya Rojava zdetir li ser mijara orea sriy rojavay Kurdistan ji pirsgirkn din n kurdan berheman pk bikin.
Di sala 2012 an de, ez bedar konferansa Hewlr ya Kurdn Rojavay Kurdistan bm., l bel min bedariya konferansn opozsyona Sriy red kir, ji ber ku ew li ser ajandayn dijminatiya gel Kurd li rojavay Kurdistan bn, bi taybet j ajandayn Tirkiy Sriy.
Di sala 2013 de, min serdana bar rojavay Kurdistan kir, ji bo rojavay Kurdistan min bernameyek bo serkirdeyn kurd pk kir., min bi Serok Herma Kurdistan Mesd Barzan Serkirdeyn Yektiya Nitiman ya Kurdistan Mela Bextiyar, Sad Pre Ednan Muft re hevdtin kir. ... li iyayn Qendl ez bi tkoer Zek engal endam serkirdayetiya PKK yn din re civyam., herwek min serdana kampn penabern Kurd li Dihok kir pey de ez m Sriy, bi taybet rojavay Kurdistan, ku min l serdanek panav kir, dema ku er di navbera hzn kurd slamiyn tundrew de li Ser kaniy diqewim., ji p re min serdan li qehremann Kurd n birndar li nexwexaneyn Qamilo li goristana ehdan li Berkevir kir, demek dirj li ber gora Ap Osman Sebr rawestiyam min li Qamilo bi serokn partiyn kurd rxistinn ciwann kurd re hevdtin kir.
Di 9-12-2013 de, ez nexwe ketim, ku heta ro j ez diknim, lewma ez near mam ku li mal bimnim.
Di 15-6-2015 de, careke din tendirustya min tko min nitergeriya dil derbas kir, spas ji Xwed re, ku nodar serket b.
Ji sala 2013-2021, ji ber ku tendirust saln min nema dibin alkar, bandorek mezin li rawestandina alakiya min kiriye pit tkoneke dirj.

_____
Tbn: KAJYK, PASOK, Kongreya Nitiman ya Kurdistan Hikmeta rojavay Kurdistan ya li sirgn, Hem doza serxwebna Kurdistan dikin, anku ez ten li ser ryek rbazek me zdetir 60 sal, ew j rya serxwebna Kurdistan ye.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Dr Jawad Mella & Muammer Kaddafi & Ala Kurd

Dr Jawad Melle: 'Kaddafi'den Trablus niversitesinde bir Krd Enstits blmnn almasn istedik.
Sonra bu niversiteye krd ulusal davasnn kadrolarnn olumas iin ylda 200 renci almasn talep ettik.
Bizim bu talebimizi kabul etti. Yanmzda duran ahsta Kaddafi'nin badanmandr. Ama bu grmemizden ksa bir sre sonra
PKK Y.K'y Libya'ya yollayarak bu talebimizin iptal edilmesini salad'.

NOT: Y. K. Szde srgnde olduu Avrupa'dan trklk devleti cumhurbakan Sleyman Demirtel'e mektup yazarak:
'Ben herzaman Trkiye'Nin birliinin ateli savunucularndanm' demiti.

 

 

Dr Jawad Mella

 

Nrna Kolonl Qeddaf di pirsa dewletbna neteweya Kurd de

jawadmella

"Kurd ji mewld b nok derketin"

 

Rber lb y navdar Kolonl Muemmer El-Qeddaf, ku pir ji z ve desthelatdar welat xwe y li bakur Afrqiya ye, hn ji iriya pan a sala 1979 de, bi weyek ba zelal li ser keya neteweya kurd di axiftinn xwe de rawestiyaye. Ba t bra min, ku di dawiya sala 1980 de nivskar rojnamevan ereb Muhemmed Ebdil Mewla, di heftenameya London El-Hewades a ereb de (hejmar 1258, iley pn 1980) pir bi neba dev avtib Kolonl Qezzaf, min j di hejmara pey w de yan pa w yek bi du hejmaran di w kovar de, li w vegerand, min diyar kir, ku Kolonl Qeddaf rast gotiye, rasterast maf gel kurd di avakirina dewleteke serbixwe de heye.

Bo nasna nrnn Kolonl Qeddaf di w dem de, li ser keya kurd ya netewey, ew ku bi ziman ereb dizane, dikare vegere pirtka rber demokrat, hja Sam Ebdurehman, Serkar PDK y ber, y ku bi destn trorstan hatiye ehdkirin. Ew pirtk bi nav (Elbedl Ethewr Alternatv orin e di tevgera rizgar ya kurd de), rpel 104-108.

Hema ev helwsta camr a Kolonl Qeddaf pa 30 salan j ji wan gotinn w yn zelal dirist nehatiye guhartin, w baweriya w her bi maf neteweya kurd di dewleteke serbixwe de heye, maf paristina kurd ji xwe re di nav neteweyn ereb, fars tirk de haniye zimn, peindariya neteweya kurd kiriye xwe mna dostek j re daye nasn.

Bguman gotina mezin dewleteke ereb, ku xwe orevan netewparz dibne, bo gel me pitvaniyeke ne bik e, ser derewn wan nijadperestn, ku neyartiya gel kurd dikin, vedide wan di nv chan de riswa dike.

Di axiftina xwe de, ku rojn 1-3 iley pn sala 1979, li bajr Bengaz danstandinn dirj li ser mijara pirs girkn hindikiyan eqeliyat bn, Kolonl Qeddaf got: kurdan ser di hinek pareyn nit ereb de pda kirin Ez ereb im ji min re yekbna axa ereb parastina pareyn w areserkirina astengiyn ku li hevber wan in giring e, hema ev nahle ku ez pita xwe bidim rastiy yan ez bi flbaz biim ser rastiy bi weyek nijadperest kolonyal rabim rnim. Kurd xudan zev (erd) ne, zevn wan Kurdistan e. Bo Kurdan neteweyek heye, Neteweya Kurd neteweyeke xang e div maf xwe bistne Nabe em hovtiy bi wan bikin wan di chan de perengpereng belav bikin. Ez pitvaniya tkona kurdan dikim, ne di neyartiya neteweya ereb yan ran yan tirk yan h neteweyeke d de, ez bi wan re me bo bi serhevanna pareyn wan avakirina neteweyeka kurdistan, ya ku ciy xwe di Rojhilata Navn de, li tenita neteweyn ereb, ran tirk bistne, h egerek bo zorbaziya dij bi kurdan nn e .Bihlin bila kurd dewleta xwe di zevn xwe de avabikin bn ser hev Dibe ku kurd binzor bibin bo erkirin bi dewletn li rex wan re, ew n ku maf wan di jn de neydikin yn hebna wan neydikin. Bgumam y kurd kurd ye ne ereb ye, nabe em y kurd binzor bikin, ku bibe ereb, l gava ew bi xwe bixwaze bibe ereb, ser seran avan. Hema eger got ez Kurd im, bila bo wan nit wan kurdistan hebe neteweya wan a kurdistan hebe, ew azad bin..

Bo i em er wan bikin? Van ceng van pevn astengiya tkona kurd areser nakin, heta neteweya kurd serbixwe dibe pareyn w yn ji hev jkir tn ser hev. Ez areserkirina astengiy di avakirina neteweya kurdistan ya serbixwe de, li ser zevn kurdistan di Rojhilata Navn de dibnim, w bibe pitvan bo neteweya ereb, w bibe xang bo neteweya ereb, ran tirkTers wan (kesan), bi baweriya min, ez bi van ramanan areseriy ji astengiyan re pk dikim, ne astengiyan pda dikim.

Ev helwsta hja ya rber lb, di hevpeyvnek de, bi radioy Deutsche Welle re, di 17.12.1981 de j hatiye zelalkirin. Ew hevpeyvn hng di rojnameya Elfecr El-cedd a lb de j hatiye belavkirin. Di 11.04.1981 de dsa Kolonl Qeddaf, ku bi rber oria yek September tye nasn, li ber gelek saz, hevbend, yekt rkxirawn ereb chan j di ahiya pncemna oria xwendekaran de haniye zimn. Hng gotib: Hindik (eqeliyat) du be in, yek b nit e ew ne neteweyek e, wek qereiyan, ku li hinek dewletn europ belav in, nit neteweya wan nn e, l ev e h ne eger e bo pelixandina wan, ji ber ku ewana hindikiyek in ji ber ku nit neteweya wan nn e, areserkirina astengiyn siyas abor bo van hindikiyan di avakirina civaka gelr de ye: (zevn bo gian) (mal bo danit w) (hevpar ne kirdar) (Xudan berhem div qezenc j bibne), li vir ne giring e ew endam hindikiyek yan piraniyek be ez xuya dikim, ku terz d y hindikiyan, ew ku xudan nit netewe ye, ew rew di hinek neteweyan de heye, wek kurdan wek ermenan e

Pit re j, her car Kolonl Qeddaf di jiyana xwe ya siyas de, li k der bye, li ber k bye, helwsta w li ser maf neteweya kurd di serxwebn azadiy de, di cenga rizgarkirina nitiman Kurdistan de, nehatiye guhertin. Hema w rexne j li serokatiya kurd ya jriya Kurdistan kiriye, gotiye ku wan xwe bi herzan dane tenita hrikarn Amerka, tev ku w her dem rexne li sazmana xn ya Seddam Husn j dikir.

Kolonl Qezzaf, pa rizgarkirina raq ji zorbaziya Seddam Husn tevlbna wan di deselatiya navend ya raq de got: Wilo li Misir t gotin, gava yek di bazarek de ziyan bike kurdan j di v girbend de ziyan dtin: Ewana ji mewld b nok derketin. Bi wateya titek bi dest wan neket. Ew dibje: ji hembezkirina lekern hzn dagrker makirina ryn deselatdarn n p ve. ji tawanbarkirina wan bi xiyaneta gewre peyketina dagrkirin p ve, kurdan i ji girbenda raq standin? Rewa kurdan tew nehate guhartin Hn ji ber nebatir b, bi kmtirn ji aliy sini ddar ve. Me aver dikir, ku ewana di katek de, ji katn drok yn diramatk, wek v yek [mebest pa roxandina sazmana navend ya raq], ew bibe delveyeke drok ji kurdan re bi dest xnin wek cihyan gava rxandina Berln, revna dewletn xolge mhwer serkeftina hevbendiyan di cenga chan ya duw de bi dest xistne Mebest, wan dewleta kurd lan bikira, ya ku hviya drok ye ji neteweya kurd ya binzorkir parekir reNe titKurd hn danitvann wan dewletan in, ku ewana t de dijn!

iye y n? Destkeftin i ne? Ne tist. Y Kurd hn ew Kurd ji pileya duwemn syemn e, di heme welatn Rojhilata Navn de.

Kolonl Qezzaf li ser tevlbna Kurdan di deselatiya navend de j v yek dibje: Bila we bi dagirtina biray Hosyar Zbar wezareta derve di rewa raq ya niho de nexapnin.

Basgeneral Nreddn Mehmd j ber serekwezr b, Ehmed Baban j, herdu kurd in. Wek ku wezrn kar bar, rvan, hundir, dad, dirav paristin j kurd bn, basgeneral Emn Zek j

Pit re ew hinek navn berpirsn din n mezin ji kurdan di droka raq de tne zimn bi taybet yn di lekeriy deDibje ku eger bo ziman kurd ye, ji ber de ziman kurd di dibistanan de t xwendin, hn ji saln stiyan de

Pa ew dibje: Me avr dikir, ku di saya va byera buve de [Mebest w roxandina sazmana Seddam Husn e, sala 2003], di herm de, ku ji bin v dman gewre dewleta kurd derketa, ku bibe rizgarvan swana parzvan ji Kurdan re ji binzor, hovbaz kustiniya, ku di teviya droka xwe ya serphat de prg wan hatine. Vaye dsa em vedigerin wan pevekn dils, ku para Kurdan hesret in, jidestyna delveyn drok yn winda ne, tev soris qurban hilgavtinan.

i ye y n? Kurd hn danitvanin raq ne, ev e rewa wan a berMa kurdan i mifa ji tevlbna ahiy dtin, ku raq bi tevay hate hilweandin, Ma qey kurd ten li raq hene? Piraniya wan li dervey raq dijn, kmtir wan li raq ne. Bo i arenivsa piraniya kurd li dervey raq t bincilkirin? ten li ser hindikiya kurd ya di raq de t rawestin? Firokar xerder i ditnin? K ye y bi keya kurd ya proz bazar dike? K xna bi hezaran hezar ehdn kurd vedixwe?

Ev e encam? Pa evqas xna kurd ya paqij, ku di ori serhildann Ubeydullah Nehr, Bedirxan, Botan, Neqibend, Ehmed Barzan, Seyid Riza, Sihabuddn, x Sed, ikak, Elhefd, hsan Nr Mistefa Barzan de hatine rijn.

Heger em li ber avldankeke guhartina drok ne, em bangekirina (da)a rizgarkirina gelan ji bin destn zorbaz binzorkirn wan dikin, ji gel Kurd gelek btir binzorkir li her derek nn e neteweyeke btir zorjbir ji neteweya kurd nn e, de bo i di keyn arenivs de bi du pvanan ev pvan t kirin? Bo i li tenita neteweya kurd naye rawestan serxwebn yekbna w nay lankirin? bo i rn di ser w re girtne nayin dakendin (damaln), da ew j ciy xwe wek rexvanek xangek di tenita neteweyn ereb, fars tirk de bistne? K kurd xapandin?... K bazar li ser keya wan a proz kir? K ewana firotin?
Li dawiy ez dipirsim: Gelo, ma serok mezin n neteweya kurd j diwrin helwsteke wilo wrek, wek ya Kolonl Qeddaf li hember keya xwe ya proz bistnin?
Ez bi hv me, ku em ji v dost mifayeke mezin bibnin, ber her titek di wrekiy de di pitvaniya rast dirist de bo keya xwe ya proz

Lew re ez tika dikim ji serek Kurdistan, ji Kak Masd Barzan dikim, ku ew Kolonl Qeddaf vexwendiy Kurdistana azad bike, ku nav xwe di deftera zrn a gel kurd de wek dostek mezin bi xwe binivse.

 

1 September 2010

 

IROVEYA BB LI KOVARA ELEKTRONK SERBEST:

Dibjin ku Kaddaf ji birz Mesd Barzan re gotiye "diya min KURD e."

Dibe ji ber v yek be ku Muammer Kaddaf di krahiya dil xwe de sempatiyeke berdewam ya ji bo tevaya kurdan xwey dike. Ev titek pirr normal e.

ayan gotin ye ku li chana SEROKDEWLETAN du serokn dewletan: Muammer Kaddaf Olof Palme'y rehmet helwstn xwe yn durust merivane li ber gea dewletbna kurdan diyar kirine.

Rast e ku Muammer Kaddaf ku di gelek derfetan de pirsa kurdan a dewletbn destnan kiriye. gelek caran guftgo di gel rayedarn bilind n tirkan kiriye. Wek nimne li Lbyay li nav kon xwe, ji mvan xwe ji serok tirkan, ji Erbakan re gotib ku 'li Tirkiy kurd hene maf wan binp nekin!'

Li vir dsan ayan destnankirin ye ku serok Misr rehmet Cemal Evdilnasir j di v babet de helwsteke durust nan dab. Gava andey (qasid dplomat ) Tirkiy y Qahr ji bo notaya dplomatk nerazbna xwe ya li ser vekirina radyoyeke kurd li Misr, ji birz Cemal Evdilnasir re ragihandib, hing birz Cemal Evdilnasir ji v qasid Tirkiy, v pirs kiri b.

- Ma li Tirkiy kurd hene?

Qasid Tirkiy bersivandib gotib:

- Na nn in.

Cemal Evdilnasir hing bi tund bi hrs v pirs j ji andey Tirkiy kirib:

- madem li Tirkiy kurd nn in, w gav hn ima ji ber li Misr vekirina radyoyeke kurd xwe wisa pirr aciz dikin?

Olof Palme y rehmet j gotib: 'Heger meriv li pey atiya Rohilata Navn be, hing divt meriv ev rewa nemafdar a xelk kurd li ber avan bigire. Wek her xelqek maf xelk kurd j yn NETEWEY demokratk hene!'

 

 

 

Links of Jawad Mella's Works:

 

https://www.dropbox.com/s/c8o29v1nwqe6l1y/Mella-J-My%20Memories1.pdf?dl=0

https://www.dropbox.com/s/kccg22hzesjaart/Mella-J-My%20Autobiography%202%20Arabic.pdf?dl=0

https://www.dropbox.com/scl/fi/1rknagm89k6udlhi6eem4/Mella-J-My-Autobiography-3-Arabic.pdf?rlkey=bfxyq91r8pg9cxvbmi72igniu&dl=0

 

 

 

 

KURDISH AUTHORS

 

 

 

 


Foundation For Kurdish Library & Museum